(Οδύσσεια)
του Christopher Nolan
(κριτική: Σωτήρης Ζήκος) ![]()
Σε επίπεδο “όψης” (όπως λέμε στο θέατρο): σκηνικά, κοστούμια, φωτισμούς αλλά και γενική ατμόσφαιρα “εποχής” η ταινία προσιδιάζει (με την αρχαιοελληνική σημασία του όρου «ίδιον») στην πιο δημοφιλή σειρά νέας γενιάς, The Game Of Thrones (2011 – 2019). Τα “όπλα” της είναι φτιαγμένα από Βαλυριανό Ατσάλι / Valyrian Steel, που είναι ένα πανάρχαιο, μαγικό κράμα μετάλλου στο σύμπαν του Game of Thrones, που φυρηλατήθηκε στην Αρχαία Βαλύρια με τη χρήση μαγείας, ξορκιών και της φωτιάς των δράκων και ουδόλως από την εποχή το χαλκού.
Αλλά υπάρχουν και άλλες παραπομπές, τόσο σε οπτικά αναγνωρίσιμα στερεότυπα: με τον Αγαμέμνονα να μοιάζει με τον εβληματικό κακό ηγέτη Νταρθ Βέιντερ του Star Wars, τον απόλυτο Σκοτεινό Άρχοντα των Σιθ και διοικητή της Γαλαξιακής Αυτοκρατορίας.
Καθώς ο Κρίστοφερ Νόλαν φαίνεται να έχει μια μανιερίστικη εμμονή με τους “σκοτεινούς” τύπους ηρώων και αντι-ηρώων. Όπως κι εδώ, με τον κεντρικό χαρακτήρα του Οδυσσέα (τον δικό του Οδυσσέα και όχι του Ομήρου),, ο οποίος πάσχει βαριά, από κάποιο μετατραυματικό στρες, λόγω των ενοχών που τον κατατρύχουν για το μακελείο, επί αμάχων και αγαλμάτων αποκεφαλισμένων θεών, κατά την κατάληψη της Τροίας μέσα από τον δικό του Δούρειο Ίππο..
Συν κάποια, αναγκαστική, βιαστική εγκατάλειψη των θανόντων συντρόφων του, όπως, ας πούμε, στο πεδίο μάχης κάπου στο Αφγανιστάν ή κι άλλοτε στο Βιετνάμ. Σαν κάποια, άμεσα ή έμμεσα, αφηγηματικά μοτίβα μιας σύγχρονης ψυχολογικής ερμηνείας των δρώμενων και των δρώντων ηρώων -έστω κι αν από κάποιους θα λογίζονται κι αυτά ως “αναχρονιστικά”.
Και ως τέτοια, καταφέρνει και παραμένει, με αρκετά αναγνωρίσιμα στοιχεία, θεαματικά και μυθοπλαστικά, “πειστική” προς ένα ευρύτερο, σημερινό κοινό, που αυτό είναι και το πρωταρχικό ζητούμενο ενός blockbuster, μιας υπερπαραγωγής με επένδυση πολλών εκατομμυρίων. Έστω κι αν έτσι, λειτουργεί, κάπου προσθέτοντας και αφαιρώντας γνωστές σκηνές από τις ραψωδίες, μάλλον αναχρονιστικά και εντέλει “παρα-πειστικά” ως προς το αρχαίο έπος του Ομήρου. Αρκεί, επ' αυτού, ν' αποδεχτεί κανείς ότι πρόκειται για μια άλλη «Οδύσσεια» -όχι του παλαιού Ομήρου, στην οποία κάπως / κάπου αναφέρεται αυτή η ταινία με κάποιους σύγχρονους όρους, ερμηνευτικά: αντιπολεμικούς και φεμινιστικούς, αλλά για μια άλλη «Οδύσσεια» ενός σύγχρονου κινηματογραφικού υπερθεάματος.
Οδύσσεια / The Odyssey (2026) σε σενάριο και σκηνοθεσία Κρίστοφερ Νόλαν



